WEBOMETRICS: Βελτιώθηκε η παγκόσμια πανεπιστημιακή κατάταξη της Ελλάδας την περίοδο 2021-2026

Λεπτομέρειες: FoititikaNea Newsroom; Πανεπιστήμια; 20:55 - Σάββατο, 31 Ιανουαρίου 2026

WEBOMETRICS: Βελτιώθηκε η παγκόσμια ακαδημαϊκή κατάταξη της Ελλάδας το 2021-2026

Ο John D. Pappas επιστρέφει με ένα τεκμηριωμένο και άρθρο γνώμης, εξετάζοντας τη βελτίωση της διεθνούς ακαδημαϊκής θέσης της Ελλάδας την περίοδο 2021–2026, όπως αυτή αποτυπώνεται στην κατάταξη Webometrics. Με ανάλυση συγκριτικών δεδομένων, γεωεκπαιδευτική οπτική και σαφείς αναφορές στις διεθνείς ανακατατάξεις, ο συγγραφέας φωτίζει τον ρόλο των ελληνικών πανεπιστημίων, αναδεικνύει τη δυναμική της Κίνας στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και θέτει ένα κρίσιμο ερώτημα στρατηγικής: πώς μπορεί η Ελλάδα να κεφαλαιοποιήσει τη σημερινή της άνοδο ώστε να περάσει στην παγκόσμια ακαδημαϊκή πρωτοπορία.

Γράφει ο *John D. Pappas, στα «Φοιτητικά Νέα»

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Webometrics,¹ η Ελλάδα βελτίωσε την παγκόσμια ακαδημαϊκή της κατάταξη κατά την περίοδο 2021-2026, από τη θέση 30 το 2021 στη θέση 27 το 2026, όσον αφορά στις επιδόσεις των πανεπιστημίων της.

Πώς προέκυψε αυτή η βελτίωση

Συγκεκριμένα, η Ελλάδα (27^η) ξεπέρασε σε αυτή την 5ετία τις εξής πέντε χώρες:

1. Ιρλανδία (από 25^η το 2021, 28^η το 2026)

2. Ρωσία (από 29^η το 2021, 30^ή το 2026)

3. Ταϊβάν (από 22^η το 2021, 31^η το 2026)

4. Νέα Ζηλανδία (από 24^η το 2021, 33^η το 2026)

5. Μεξικό (από 26^ο το 2021, 39^ο το 2026)

Στην ίδια περίοδο, δύο χώρες, που κατατάσσοντo σε χαμηλότερες θέσεις από την Ελλάδα το 2021, την ξεπέρασαν το 2026: η Σαουδική Αραβία (από 31^η το 2021, 26^η το 2026) και η Μαλαισία (από 34^η το 2021, 23^η το 2026). Σημειωτέον ότι η Σαουδική Αραβία πραγματοποιεί μεγάλες επενδύσεις στην τριτοβάθμια εκπαίδευση στο πλαίσιο του ηγετικού ρόλου που διεκδικεί στον Αραβικό κόσμο.

Ως συνδυαστικό αποτέλεσμα αυτών των ανακατατάξεων, η παγκόσμια κατάταξη της Ελλάδας βελτιώθηκε κατά τρεις θέσεις (5 – 2 θέσεις), με αποτέλεσμα το 2026 να κατατάσσεται ακαδημαϊκά στην 27^η θέση παγκοσμίως—συγκριτικά, η Τουρκία υποβαθμίσθηκε κατά 9 θέσεις, από την 38^η στην 47^η θέση, το 2021-2026.

Η Ελλάδα πρώτη στην ανατολική Ευρώπη

Επί πλέον η Ελλάδα (27^η) είναι πρώτη στην ανατολική Ευρώπη, ξεπερνώντας όλες τις (27) χώρες σε αυτή την μείζονα γεωπεριοχή 334 εκατομμυρίων κατοίκων, όπως τις: Ρωσία (30^ή), Πολωνία (32^η), Τσεχία (35^η), Ουγγαρία (41^η), Σερβία (43^η), Κροατία (44^η), Σλοβενία (45^η), Εσθονία (46^η), Τουρκία (47^η), Ρουμανία (51^η), κ.τ.λ.2

Αυτό το επίτευγμα συναρτάται με τις ερευνητικές επιδόσεις επτά ελληνικών πανεπιστημίων, που κατέχουν κορυφαίες θέσεις μεταξύ των 796 ΑΕΙ της ανατολικής Ευρώπης—ΕΚΠΑ, ΑΠΘ, Πανεπιστήμιο Πατρών, ΕΜΠ, και τα πανεπιστήμια Κρήτης, Θεσσαλίας και Ιωαννίνων—όσον αφορά στο ερευνητικό τους έργο, όπως επεσήμαναν τα ΦΟΙΤΗΤΙΚΑ ΝΕΑ σε πρόσφατο ειδησεογραφικό άρθρο (16-10-2025).

Κινεζική τεχνογνωσία για τα ελληνικά ΑΕΙ

Είναι αξιοσημείωτο ότι κατά την ίδια περίοδο (2021-2026) η Κίνα αναβαθμίσθηκε κατά τρεις θέσεις—όπως και η Ελλάδα—στην κορυφή όμως της παγκόσμιας κατάταξης: από τη θέση 5 το 2020, στη θέση 4 το 2021, εκτοπίζοντας τον Καναδά · κατά δε τα επόμενα δύο χρόνια, η Κίνα ανέβηκε άλλες δύο θέσεις, εκτοπίζοντας την Αυστραλία από τη θέση 3 το 2022, και στη συνέχεια τη Βρετανία από τη θέση 2 το 2023.

Σήμερα (2026) η Κίνα έχει πλέον παγιώσει τη θέση της ως η δεύτερη μεγάλη ακαδημαϊκή δύναμη του πλανήτη, με 11 Κινεζικά πανεπιστήμια στα κορυφαία 100 του Κόσμου (top-100). Απ' ότι διαφαίνεται, η τριτοβάθμια εκπαίδευση σε παγκόσμιο επίπεδο έπαψε οριστικά να είναι «Αγγλο-Σαξονική υπόθεση»—όπου μέχρι το 2020 πρωταγωνιστούσαν αποκλειστικά οι Η.Π.Α., η Βρετανία, ο Καναδάς και η Αυστραλία—και έχει πλέον δύο βασικούς πρωταγωνιστές: τις Η.Π.Α. και την Κίνα.3

Το μυστικό της ακαδημαϊκής επιτυχίας της Κίνας ίσως κρύβεται στο ακαδημαϊκό φαινόμενο του Hong Kong. Όταν η Κίνα επεξέτεινε την εθνική της κυριαρχία στο Hong Kong το 1997, ούτε ένα από τα τότε (9) πανεπιστήμιά του—ιδρυθέντα επί Αγγλικής αποικιακής επικυριαρχίας—συγκαταλέγετο στην Premier League των top-100 πανεπιστημίων. Στα χέρια όμως της Κίνας, τα πανεπιστήμια του Hong Kong αναβαθμίσθηκαν, με αποτέλεσμα σήμερα τρία (3) από τα πανεπιστήμιά του συγκαταλέγονται στα top-100.

Αυτό σημαίνει ότι σήμερα το μικρό Hong Kong, με πληθυσμό 7,4 εκατομμυρίων, συνιστά (από μόνο του) μεγάλη δύναμη στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, διότι αυτό καθ' εαυτό κατατάσσεται αμέσως μετά την Ολλανδία (6^η), υποσκελίζοντας στην παγκόσμια κατάταξη μεγάλες βιομηχανικές χώρες, όπως π.χ. τις Γερμανία (7^η), Ιταλία (10^η), Ισπανία (11^η), Ιαπωνία (12^η), Γαλλία (18^η) Ρωσία (30^ή), Ινδία (43^η), και γενικά σχεδόν όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (πλην Ολλανδίας).

Υπό αυτό το πρίσμα, τα ελληνικά πανεπιστήμια έχουν αρχίσει να συνάπτουν συνεργασίες με Κινεζικά ΑΕΙ από το 2021, όπως π.χ. το πρόσφατο Μνημόνιο Συνεργασίας (MoU) στις 16 Δεκεμβρίου 2025 μεταξύ του ΕΚΠΑ και του κορυφαίου πανεπιστημίου της Κίνας Tsinghua University, που είναι 22^ο στον Κόσμο το 2026 και χαρακτηρίζεται ευρέως ως «το ΜΙΤ της Κίνας».

Αυτές οι στρατηγικές συνεργασίες με πανεπιστήμια της Κίνας διανοίγουν νέες προοπτικές για τα ελληνικά πανεπιστήμια. Διότι τα κορυφαία Αμερικανικά πανεπιστήμια έχουν λίγα να προσφέρουν στα ελληνικά ΑΕΙ προς την κατεύθυνση της δραστικής αναβάθμισής τους. Αυτό που γνωρίζει άριστα κάθε τέτοιο αμερικανικό πανεπιστήμιο, όπως το Harvard ή το Columbia, είναι το πώς να παραμένει κορυφαίο—Harvard ή Columbia αντίστοιχα—ενώ μάλλον δεν γνωρίζει (διότι δεν το αφορά) πώς ένα καλό ΑΕΙ, όπως το ΕΚΠΑ ή το ΑΠΘ, μπορεί να αναβαθμισθεί, δραστικά και σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα, προκειμένου να πλαισιωθεί στα κορυφαία 100 ΑΕΙ του κόσμου. Αυτό το γνωρίζουν (αφού αυτό κάνουν εδώ και δύο δεκαετίες) καλύτερα από οποιονδήποτε άλλον οι Κινέζοι.

Το ζητούμενο επομένως είναι να μεταφερθεί ακαδημαϊκή τεχνογνωσία από τα πανεπιστήμια της Κίνας στα συνεργαζόμενα της Ελλάδας, ώστε τουλάχιστον ένα ελληνικό πανεπιστήμιο, π.χ. το ΕΚΠΑ ή το ΑΠΘ, να κατορθώσει να αναβαθμισθεί στα top-100—και κατά συνακολουθία η Ελλάδα να συνεχίζει να αναβαθμίζεται ακαδημαϊκά ως χώρα, από τη θέση 27 που είναι σήμερα, στη θέση 18 στο ορατό μέλλον, δηλαδή στις ακαδημαϊκά κορυφαίες 20 χώρες του Κόσμου (top-20).

ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

[1] H παγκόσμια ακαδημαϊκή κατάταξη πανεπιστημίων Webometrics Ranking of World Universities (ή «Webometrics») καταρτίζεται από τo Cybermetrics Lab του Ισπανικού Εθνικού Κέντρου Επιστημονικών Ερευνών (Higher Council for Scientific Research – CSIC), που είναι το κορυφαίο δημόσιο ερευνητικό ίδρυμα της Ισπανίας. Στην από 5-8-2022 επίσημη ανακοίνωση του ΕΚΠΑ, υπογεγραμμένη από τον πρ. Πρύτανη Θάνο Δημόπουλο, επισημαίνεται ότι η Webometrics «θεωρείται από τους πλέον έγκυρους πίνακες κατάταξης παγκοσμίως διότι στηρίζεται σε στοιχεία άμεσα επαληθεύσιμα στο διαδίκτυο, και όχι σε δείκτες που στηρίζονται σε μεγάλο βαθμό σε συνεντεύξεις, ερωτηματολόγια και ‘έρευνες γνώμης’ οι οποίοι διακατέχονται σε κάποιες περιπτώσεις από μεροληψία ή υποκειμενισμό». Αντίστοιχες ανακοινώσεις σχετικά με την Webometrics έχουν κάνει και άλλα ελληνικά ΑΕΙ, π.χ. το ΑΠΘ, και τα πανεπιστήμια Πατρών, Κρήτης και Ιωαννίνων.

2 H Κύπρος επέδειξε αξιοσημείωτη σταθερότητα στην παγκόσμια ακαδημαϊκη κατάταξη, διατηρώντας την 59^η θέση της το 2021 και το 2016, και ξεπερνώντας 14 χώρες στην ανατολική Ευρώπη, όπως τις: Λιθουανία (60^ή), Λετονία (62^η), Ουκρανία (67^η), Βουλγαρία (74^η), Καζακστάν (75^ο), Ουζμπεκιστάν (80^ό), Βοσνία-Ερζεγοβίνη (83^η), Λευκορωσία (86^η), κ.τ.λ.

3 Το 2007 το BBC δημοσίευσε την εξής διορατική επισήμανση: «Τί είναι αυτό που ορίζει μια παγκόσμια ‘υπερδύναμη’; Στο παρελθόν, ήταν το μέγεθος των εθνικών στρατών ή η κατοχή πυρηνικών όπλων. Αλλά τώρα υπάρχει ένα πιο σημαντικό (και ειρηνικό) σημείο αναφοράς: το μέγεθος και το κύρος των πανεπιστημιακών συστημάτων. Ενώ δε οι ΗΠΑ εξακολουθούν να είναι η παγκόσμια ‘υπερδύναμη’ της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, η Κίνα σύντομα θα τις ανταγωνιστεί στην κορυφή εάν συνεχιστούν οι τρέχουσες τάσεις.»

*Ο John D. Pappas είναι Νομικός & Οικονομικός Σύμβουλος. Ανεξάρτητος συγγραφέας με διεπιστημονικό ακαδημαϊκό υπόβαθρο στη Νομική / Επιστήμη Υπολογιστών (Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών / Πανεπιστήμιο Columbia: B.S.), Διεθνή Οικονομικά, Βιομηχανική Οργάνωση και Αντιμονοπωλιακό Δίκαιο (Πανεπιστήμιο Columbia: M.A.), Οικονομετρία και Θεωρία Παγκόσμιας Ισορροπίας (Πανεπιστήμιο Columbia: Ph.D. Fellow in Economics, 1985). Διατριβή: «Το Δυναμικό Μοντέλο του Ανταγωνισμού: Μια μαθηματική εφαρμογή της Θεωρίας του Χάους στις κοινωνικές επιστήμες και τη στρατηγική ανάλυση» (ISBN 978-960-99011-0-9). Επαγγελματική εμπειρία στην JPMorgan/MHT (κεντρικά γραφεία της JPMorgan στη Νέα Υόρκη / Swaps and Futures Group), CNN (Ατλάντα), CNNI (Λονδίνο) κ.λπ., και ακαδημαϊκή εμπειρία διδασκαλίας στο Πανεπιστήμιο Columbia, State University of New York, National and Kapodistrian University of Athens κλπ. Έγραψε 33 δημοσιευμένα άρθρα και βιβλία—π.χ. «The Concept of Measure and the Criterion of Sustainability» (The St. John's Review, vol. 56.1, σελ. 74-94), «Socio-economic Hubris: An alternative approach to sovereign debt crisis management» (ISBN 978-960- 93-3990-02), και "Hedge Ratio for Mortgage-Backed Securities" (MHT/JPMorgan working paper.