ΓΕΛ: Θέματα Νεοελληνική Γλώσσα (ΕΚΘΕΣΗ) Πανελληνίων 2026

Θέματα Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία (ΓΕΛ) Πανελλαδικών 2026

Θέματα Πανελλαδικών 2026: Ξεκινούν σήμερα, Παρασκευή 29 Μαΐου 2026, οι Πανελλαδικές Εξετάσεις για τους υποψηφίους των Γενικών Λυκείων (ΓΕΛ), με πρώτο εξεταζόμενο μάθημα τη Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία. Πρόκειται για το μάθημα που ανοίγει την αυλαία των Πανελλαδικών 2026, σηματοδοτώντας την έναρξη της διαδικασίας εισαγωγής στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση για χιλιάδες υποψηφίους σε ολόκληρη τη χώρα. Συντονιζόμαστε από -- σήμερα -- ημέρα έναρξης των Πανελλαδικών 2026 στα Φοιτητικά Νέα όπως επίσης και στην ενημερωτική σελίδα των Πανελληνίων 2026, πατώντας εδώ.

• Πανελλαδικές 2026: Το πλήρες πρόγραμμα για ΓΕΛ και ΕΠΑΛ

Τα «Φοιτητικά Νέα» θα καλύψουν και φέτος σε πραγματικό χρόνο την εξέλιξη των εξετάσεων, δημοσιεύοντας μέσα από το παρόν άρθρο τα θέματα της Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας, αμέσως μόλις αυτά ανακοινωθούν από το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού.

ΕΠΙΠΛΕΟΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ: Αν δεν ορίσετε το Φοιτητικά Νέα ως «Προτιμώμενη Πηγή» στο Google , ΔΕΝ θα βλέπετε πλέον τα νέα που σας ενδιαφέρουν. Ακολουθήστε τη διαδικασία ΕΔΩ, ώστε να εμφανίζονται πρώτα σε εσάς όλα τα σχετικά νέα του Φοιτητικά Νέα.

Μέσα από τους παρακάτω συνδέσμους που θα ενεργοποιηθούν μετά την ανακοίνωση των θεμάτων, οι υποψήφιοι θα μπορούν να δουν τόσο τα θέματα όσο και τις προτεινόμενες απαντήσεις και λύσεις, καθώς και τον σχολιασμό τους από έμπειρους φιλολόγους.

SOS: Τα «Φοιτητικά Νέα», το μέσο ενημέρωσης που χρειάζεσαι αυτή την περίοδο ως υποψήφιος φοιτητής, θα δημοσιεύουν καθημερινά σε άμεσο χρόνο τα θέματα και τις προτεινόμενες λύσεις όλων των μαθημάτων, αμέσως μετά την ολοκλήρωση κάθε εξέτασης. Η ενημέρωση θα πραγματοποιείται μέσα από την αρχική σελίδα του foititikanea.gr καθώς και από την ειδική ενότητα «Πανελλήνιες 2026».

Η φετινή εξεταστική περίοδος βρίσκει χιλιάδες υποψηφίους στη μάχη για μία θέση στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Όπως έχει ήδη ανακοινωθεί, ο αριθμός των εισακτέων για το ακαδημαϊκό έτος 2026-2027 παραμένει αμετάβλητος σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά, με 68.788 θέσεις εισαγωγής στα Πανεπιστήμια της χώρας.

Τι ώρα ξεκινά η εξέταση στη Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία

Η ώρα έναρξης της εξέτασης έχει οριστεί στις 08:30 π.μ., κοινή για τους υποψηφίους ημερήσιων και εσπερινών ΓΕΛ. Οι υποψήφιοι πρέπει να βρίσκονται στις αίθουσες εξέτασης το αργότερο έως τις 08:00 π.μ., ενώ η διάρκεια της εξέτασης είναι τρεις (3) ώρες.

Η εξεταστέα ύλη και τα θέματα είναι κοινά για όλους τους υποψηφίους των Γενικών Λυκείων. Κατά την είσοδό τους στα εξεταστικά κέντρα, οι υποψήφιοι οφείλουν να επιδεικνύουν το δελτίο εξεταζομένου καθώς και έγκυρο αποδεικτικό ταυτότητας με φωτογραφία, όπως αστυνομική ταυτότητα ή διαβατήριο.

Το θέμα της Έκθεσης αναμένεται να γίνει γνωστό λίγο μετά την έναρξη της εξέτασης και τα Φοιτητικά Νέα θα ενημερώνουν συνεχώς το παρόν άρθρο με όλες τις εξελίξεις.

Θέματα Πανελλαδικών 2026: Πού θα δείτε πρώτοι τα θέματα και τις λύσεις

Οι αναζητήσεις για τις λέξεις-κλειδιά «Θέματα Πανελλαδικών 2026», «Θέματα Πανελληνίων Έκθεση 2026», «Θέμα Έκθεσης 2026», «Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία», «Έκθεση ΓΕΛ 2026», «Λύσεις Πανελλαδικών 2026» και «Απαντήσεις Νεοελληνικής Γλώσσας» αναμένεται να κορυφωθούν αμέσως μετά την έναρξη της εξέτασης.

Τα Φοιτητικά Νέα θα μεταδίδουν σε πραγματικό χρόνο όλες τις εξελίξεις, δημοσιεύοντας τα θέματα του μαθήματος αμέσως μετά την επίσημη ανακοίνωσή τους, ενώ θα ακολουθήσουν οι προτεινόμενες λύσεις, οι απαντήσεις και ο σχολιασμός των θεμάτων από έμπειρους εκπαιδευτικούς.

Καθ’ όλη τη διάρκεια των Πανελλαδικών Εξετάσεων 2026, τα Φοιτητικά Νέα θα δημοσιεύουν άμεσα και με ακρίβεια τα θέματα όλων των μαθημάτων, καθώς και τις προτεινόμενες λύσεις και απαντήσεις, ώστε οι υποψήφιοι να έχουν έγκυρη και άμεση ενημέρωση μετά το τέλος κάθε εξέτασης.

Παράλληλα, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να συντονιστούν και στην ενημερωτική κοινότητα των υποψηφίων για τις Πανελλαδικές 2026, η οποία έχει δημιουργηθεί ειδικά για την κάλυψη των εξετάσεων και τη συνεχή ενημέρωση μαθητών, γονέων και εκπαιδευτικών. Αποκτήστε πρόσβαση στην κοινότητα πατώντας εδώ.

SOS: Τα θέματα θα ενσωματωθούν πιο κάτω μόλις ανακοινωθούν από το Υπουργείο Παιδείας, ενώ οι προτεινόμενες λύσεις και απαντήσεις του μαθήματος θα προστεθούν στο παρόν άρθρο αμέσως μετά την ολοκλήρωση της επεξεργασίας τους από τα Φοιτητικά Νέα με ειδική συνεργασία με το Μεθοδικό.

Το Θέμα Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία

Τα «Φοιτητικά Νέα» θα σας μεταδώσουν μέσα από το παρόν άρθρο τα θέματα του μαθήματος της Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας.

Τα θέματα έχουν μόλις ενσωματωθεί αμέσως παρακάτω:

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2026

ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5)

ΚΕΙΜΕΝΟ 1

Μια παγκόσμια σύγχρονη κρίση μοναξιάς

Μια δομική αλλαγή συντελείται σχεδόν παντού, ταυτόχρονα. Για πρώτη φορά στη σύγχρονη ιστορία, η πλειονότητα των κρατών, αναπτυγμένων και αναπτυσσόμενων, βρίσκεται κάτω από το «όριο αναπλήρωσης» των 2,1 παιδιών ανά γυναίκα, προκειμένου ένας πληθυσμός να διατηρείται δημογραφικά σταθερός χωρίς μετανάστευση. Σε 66 χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, ο μέσος όρος είναι τώρα πιο κοντά στο 1. Σε άλλες, πλησιάζει όλο και πιο επικίνδυνα το μηδέν.

Εδώ και χρόνια, πολιτικοί και αναλυτές αντιμετωπίζουν την υπογεννητικότητα ως πρόβλημα πρωτίστως οικονομικής φύσης. Η ακρίβεια, η εργασιακή επισφάλεια, το υψηλό κόστος στέγασης, η ελλιπής κρατική στήριξη προς τους γονείς και η δυσκολία συνδυασμού καριέρας και οικογένειας -ιδίως για τις γυναίκες- θεωρούνται οι βασικές αιτίες. Όμως, πλέον δεν αρκούν για να εξηγήσουν τις παγκόσμιες διαστάσεις του φαινομένου. Δημογράφοι επισημαίνουν ότι η κρίση γεννητικότητας έχει εξελιχθεί σε κρίση των σχέσεων, με ριζική αλλαγή προτύπων και αντιλήψεων στην ψηφιακή εποχή. Στους «New York Times», η Άννα Λουί Σάσμαν, συγγραφέας και δημοσιογράφος με ειδίκευση σε θέματα φύλου, οικονομίας και αναπαραγωγής, σκιαγραφεί μια διάχυτη υπαρξιακή αβεβαιότητα στις τάξεις των νέων ενηλίκων. Συμβαίνει σε μια «εποχή πολυκρίσης», παρατηρεί, εν μέσω κλιματικής αλλαγής, γεωπολιτικής και οικονομικής αστάθειας, διεύρυνσης των ανισοτήτων και του τρόπου με τον οποίο η τεχνητή νοημοσύνη μετασχηματίζει τις κοινωνίες.

Προς επίρρωση1 των ανωτέρω, έρευνα των «Financial Times» βάσει ανάλυσης δεδομένων -από δημογραφικά αρχεία έως αναζητήσεις στην Google- καταγράφει μια χρονική σύμπτωση της πιο πρόσφατης δημογραφικής κατάρρευσης σε πολλές χώρες με τη χρήση των smartphones. Έχουν αλλάξει τον τρόπο αλληλεπίδρασης των νέων, ενόσω τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης καλλιεργούν εξιδανικευμένα πρότυπα σχέσεων, εμφάνισης και επιτυχίας. Έτσι, δημιουργούν μη ρεαλιστικές προσδοκίες που αυξάνουν τα επίπεδα μοναξιάς, κοινωνικής απομόνωσης και ψυχολογικής δυσφορίας, αλλά και ένα αναδυόμενο ιδεολογικό χάσμα μεταξύ νέων ανδρών και γυναικών, κυρίως μεταξύ όσων δεν έχουν πανεπιστημιακή εκπαίδευση.

Στο πλαίσιο αυτό, χωρίς ουσιαστικές παρεμβάσεις, όπως υπογραμμίζει ο συντάκτης της έρευνας, Τζον Μπερν-Μέρντοχ, η γήρανση του πληθυσμού «επιβαρύνει την αύξηση της παραγωγικότητας και τη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου».

1. επίρρωση: ισχυροποίηση, ενίσχυση

[Μαργαρίτα Βεργολιά, εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ, 23.5.2026, ελαφρώς συντομευμένο και διασκευασμένο].

ΚΕΙΜΕΝΟ 2

[Τα νιάτα και τα γεράματα]

Λέγεται συνήθως ότι τα νιάτα είναι επαναστατικά, αγαπούν τις μεγάλες καινοτομίες, απαιτούν ριζικές λύσεις, δεν δέχονται συμβιβασμούς· και αυτό πραγματικά είναι η χάρη και η δόξα τους. Λέγεται ακόμη ότι τα γεράματα είναι κατά κανόνα συντηρητικά, ηλικία των συμβιβασμών, ότι τα χρόνια εκείνα ο άνθρωπος και στις εχθρότητες και στις συμπάθειές του είναι μαλακός· ότι δεν προσέχει τις πολύ λεπτές αποχρώσεις, βλέπει μονάχα τα βασικά χρώματα· δεν μετακινείται προς νέες καταστάσεις, άγνωστες, αδοκίμαστες ακόμη. Και τούτο είναι αληθινό, έως ένα σημείο τουλάχιστο. Μπορούμε μάλιστα με αυτά τα μέτρα να προσδιορίζομε τα γεράματα της μικρής ηλικίας και τα νιάτα της μεγάλης ηλικίας. Γιατί υπάρχουν και νέοι συντηρητικοί, συμβιβαστικοί, υποχωρητικοί, που δεν αγαπούν ό,τι πρόκειται να τους βγάλει έξω από τα καθιερωμένα. Όπως αντίθετα υπάρχουν και γέροντες ριζοσπαστικοί, που νεάζουν στις σκέψεις και στα αισθήματα, που ενθουσιάζονται για τις επαναστατικές καινοτομίες κ.τ.λ. Τα δύο λοιπόν στρατόπεδα υπάρχουν και μακάρι να διαχωρίζονται ανάλογα με την ηλικία των σταυροφόρων τους. Γιατί χρειάζονται και τα δύο· είναι απαραίτητα για την υγεία του κοινωνικού σώματος. Αλίμονο στις κοινωνίες που αποτελούνται μόνο από «νέους» (στα νεύρα και στις ιδέες) ανθρώπους που διαρκώς καλπάζουν ορμητικά προς τα εμπρός. Και αλίμονο πάλι στις κοινωνίες που είναι καμωμένες μόνο από «γέροντες» (στα μυαλά και στα χέρια) που τρέμουν κάθε μεταβολή και την καταριώνται. Ευλογημένες είναι κείνες που έχουν και τις δύο κατηγορίες πολιτών· η ιστορία χρειάζεται και τα δυο ρεύματα.

[Ε. Π. Παπανούτσος, Πρακτική Φιλοσοφία, απόσπασμα από το κεφάλαιο «Τα γερατειά», σσ. 174-175, Αθήνα, 2008, εκδ. Νόηση]

ΚΕΙΜΕΝΟ 3

Ο Ανδρέας Εμπειρίκος στο ποίημά του «Ποιος ζει και ποιος πεθαίνει» συνδέει τη ζωή με τη χαρά και την αγωνιστικότητα.

Αρκεί.

Χτύπα τη θλίψη καταγής

Και πέταξε το μαράζι στα σκουπίδια. Πρέπει να πολεμήσης να χαρής

Κι ακόμα να χαρής

Κι όχι να πίνης ξύδι -όποιος κι αν στο δίνει

Τώρα σου πρέπει μέλι κι ένα ποτήρι γιομάτο «δε με μέλλει»1 Ορθό-κοφτό σαν βλύσμα2 κραυγής γλάρου

Πρέπει να γυμνωθής

Κι αν στολιστής να στολιστής με αχάτη3.

Πρέπει να νιώσης όλες τις ηδονές που σε τραβάνε Μα πρώτα πρέπει να ανασάνης μπροστά στον ήλιο

Κι αφού λυτρώσεις στην ψυχή σου τον οίστρο4 του βαρβάρου Έβγα στο δρόμο.

Κ’ εκεί,

Προ πάντων,

Μην φοβηθείς το πάτημά σου.

1. «δε με μέλλει»: δεν με νοιάζει, δεν με ενδιαφέρει
2. βλύσμα: εκρηκτικός ήχος (μτφ.) (από το ρ. βλύζω: αναβλύζω, ξεπηδώ ορμητικά)
3. ο αχάτης: ημιπολύτιμος πολύχρωμος λίθος
4. ο οίστρος: κατάσταση ψυχικής και πνευματικής έξαρσης

[Α. Εμπειρίκος, 1934 • Προϊστορία ή Καταγωγή, εκδ. Άγρα, Αθήνα 2014, διατηρήθηκε η ορθογραφία του ποιήματος].

Θέμα Α

Α1. Να συνοψίσετε σε 70-80 λέξεις τους λόγους στους οποίους, σύμφωνα με το Κείμενο 1, οφείλεται η υπογεννητικότητα.

Μονάδες 20

Θέμα Β

Β1. Να γράψετε στο τετράδιό σας δίπλα στον αριθμό της Στήλης Α το γράμμα από τη Στήλη Β που αντιστοιχεί στην ορθή απάντηση, με βάση το περιεχόμενο των Κειμένων 1 και 2 (χωρίς αναφορά σε χωρία του κειμένου):

Στήλη Α Στήλη Β

Μονάδες 15

Β2. α. Η τρίτη παράγραφος του Κειμένου 1 («Προς επίρρωση…πανεπιστημιακή εκπαίδευση») αναπτύσσεται με τον τρόπο του αιτίου-αποτελέσματος. Να επισημάνετε το αίτιο και δύο από τα αποτελέσματα (μονάδες 3) και να δηλώσετε ποια πρόθεση της συντάκτριας εξυπηρετεί η συγκεκριμένη επιλογή (μονάδες 3).

β. Στο Κείμενο 2 να γράψετε τι δηλώνουν οι έντονα υπογραμμισμένες λέξεις Γιατί (το πρώτο του κειμένου) και λοιπόν, κάνοντας αναφορά στα νοήματα που αυτές συνδέουν σε κάθε περίπτωση (μονάδες 4).

Μονάδες 10

Β3. Στο Κείμενο 2 να εξηγήσετε τη λειτουργία των παρακάτω γλωσσικών επιλογών:

• το ασύνδετο σχήμα: «Λέγεται συνήθως…συμβιβασμούς·» (μονάδες 4),
• το πρώτο πληθυντικό πρόσωπο: «Μπορούμε…προσδιορίζομε» (μονάδες 2) και
• τη συνυποδήλωση/μεταφορά: «ανθρώπους που διαρκώς καλπάζουν ορμητικά προς τα εμπρός» (μονάδες 4).

Μονάδες 10

Θέμα Γ

Γ1. Ποιες είναι οι προτροπές του ποιητικού υποκειμένου προς τον αναγνώστη/την αναγνώστρια; Να τεκμηριώσετε την απάντησή σας με τρεις (3) διαφορετικούς μεταξύ τους κειμενικούς δείκτες από το ποίημα. Πώς θα ανταποκρινόσουν εσύ στο κάλεσμα αυτό του ποιητικού υποκειμένου; (150-200 λέξεις)

Μονάδες 15

Θέμα Δ

Δ1. Αξιοποιώντας δημιουργικά ιδέες από τα Κείμενα αναφοράς 1 και 2, σε ένα άρθρο 350-400 λέξεων που θα αναρτηθεί στη σχολική εφημερίδα:

α) να εξηγήσετε για ποιους λόγους, κατά τη γνώμη σας, αυξάνονται τα επίπεδα μοναξιάς στην εποχή μας και

β) να προτείνετε τρόπους με τους οποίους θα μπορούσαν να συνεργάζονται οι νέοι με τους ανθρώπους της τρίτης ηλικίας, ώστε να θεραπευτεί η μοναξιά και των δύο γενεών.

Μονάδες 30

ΟΔΗΓΙΕΣ (για τους εξεταζομένους)

1. Στο εξώφυλλο να γράψετε το εξεταζόμενο μάθημα. Στο εσώφυλλο πάνω-πάνω να συμπληρώσετε τα ατομικά σας στοιχεία. Στην αρχή των απαντήσεών σας να γράψετε πάνω- πάνω την ημερομηνία και το εξεταζόμενο μάθημα. Να μην αντιγράψετε τα θέματα στο τετράδιο και να μη γράψετε πουθενά στις απαντήσεις σας το όνομά σας.
2. Να γράψετε το ονοματεπώνυμό σας στο πάνω μέρος των φωτοαντιγράφων, αμέσως μόλις σας παραδοθούν. Τυχόν σημειώσεις σας πάνω στα θέματα δεν θα βαθμολογηθούν σε καμία περίπτωση. Κατά την αποχώρησή σας, να παραδώσετε μαζί με το τετράδιο και τα φωτοαντίγραφα.
3. Να απαντήσετε στο τετράδιό σας σε όλα τα θέματα μόνο με μπλε ή μόνο με μαύρο στυλό με μελάνι που δεν σβήνει.
4. Κάθε απάντηση τεκμηριωμένη είναι αποδεκτή.
5. Διάρκεια εξέτασης: τρεις (3) ώρες μετά τη διανομή των φωτοαντιγράφων.
6. Χρόνος δυνατής αποχώρησης: 10.00 π.μ.

ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ KΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ ΤΕΛΟΣ ΜΗΝΥΜΑΤΟΣ

Για να ανανεώσετε το άρθρο πατήστε εδώ.

Απαντήσεις και Σχολιασμός για το Θέμα Έκθεσης 2026

Μετά την ανακοίνωση των θεμάτων θα ακολουθήσει η δημοσίευση των προτεινόμενων απαντήσεων και του σχολιασμού από τους εκπαιδευτικούς συνεργάτες των Φοιτητικών Νέων και του Μεθοδικού.

Δείτε εδώ τις απαντήσεις

Δείτε εδώ τον σχολιασμό των θεμάτων

Προτεινόμενες Απαντήσεις – Λύσεις Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας 2026

Πατήστε εδώ για να μεταβείτε στο άρθρο με τις προτεινόμενες απαντήσεις των θεμάτων.

Πανελλαδικές 2026: Το πρόγραμμα για τους υποψηφίους των ΓΕΛ

Οι Πανελλαδικές Εξετάσεις 2026 για τους υποψηφίους των Γενικών Λυκείων ξεκινούν σήμερα με τη Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία και θα συνεχιστούν στις 3 Ιουνίου με τα μαθήματα προσανατολισμού.

Σύμφωνα με το επίσημο πρόγραμμα, οι υποψήφιοι θα εξεταστούν στη συνέχεια στα Αρχαία Ελληνικά, τα Μαθηματικά, τη Βιολογία, τα Λατινικά, τη Χημεία, την Πληροφορική, την Ιστορία, τη Φυσική και την Οικονομία, ανάλογα με την Ομάδα Προσανατολισμού που έχουν επιλέξει.

Η διαδικασία των εξετάσεων ολοκληρώνεται για τα ΓΕΛ τη Δευτέρα 8 Ιουνίου 2026, ενώ θα ακολουθήσουν οι εξετάσεις των Ειδικών Μαθημάτων και οι πρακτικές δοκιμασίες για την εισαγωγή στα ΤΕΦΑΑ.

Την ενημερωτική σελίδα των Πανελλαδικών 2026 μπορείτε να την δείτε εδώ.

Δείτε ΕΔΩ όλα τα τελευταία νέα για τις Πανελλήνιες 2026.

Ακολούθησε τα Φοιτητικά Νέα στο Viber και μάθετε ΠΡΩΤΟΙ όλες τις σημαντικότερες ειδήσεις.

ΔΕΙΤΕ ΠΡΩΤΟΙ ΟΛΑ ΤΑ ΝΕΑ ΤΟΥ ΦΟΙΤΗΤΙΚΑ ΝΕΑ ΣΤΟ GOOGLE NEWS